Б у с л а й. І скажы дзякуй Богу, што кахаеш... Шчаслівы не той, каго, а той, хто кахае... Вось як ты... У цябе штодня душа працуе, дзейнічае.... А дзеянне - жыццё, вечнае аднаўленне... Прасі лёс, каб не ўсё ў цябе гладка атрымлівалася... Каб зрэдку ён табе гора пасылаў... Гора робіць чалавека больш чыстым... Праз сваё гора зірнеш на людзей і пашкадуеш....
Хачу сёння распавесці вам толькі пра першую п'есу Аляксея Дударава з гэтага зборніка - "Парог", якая будзе ў працяг мінулай рэцэнзіі на "Ідыёта" Ф. Дастаеўскага. Вельмі падабаюцца і астатнія п'есы, асабліва "Вечар" і "Выбар", але іх і астатнія вы прачытаеце самастойна, я спадзяюся, бо калі дакрануцца да творчасці лепшага, на мой погляд, сучаснага беларускага драматурга, то не адліпнеш, а зрабіць гэта вельмі проста - дастаткова паглядзець фільм "Белыя росы", сцэнар да якога пісаў менавіта беларус А. Дудараў. І ў каго з вас павернецца язык сказаць, што там паказана бытавуха?
Вось і я не ўпэўнены, што "Парог" - гэта звычайная сацыяльна-бытавая драма. Хаця б з-за таго, што яна вучыць дабрыні ў вобразе пісьменніка, якога ўсе чакаюць, але Гадо не з'яўляецца. Не прэтэндую на сімвалізм у вобразе казачніка, бо і без таго біблейскіх сімвалаў у п'есе хапае.
Б у с л а й. Ведаеш, Аліна, гарэлка - вялікае дзела! Мне Бэра казаў, што Ісус Хрыстос, як толькі навучыўся цуды рабіць, першае, што ўчудзіў, - ператварыў ваду ў віно... Во! Хто-хто, а ўжо Хрыстос ведаў, што чалавеку патрэбна... чаго ты вылупілася? Гэта па Бібліі так.... Ух, каб я гэтыя цуды мог рабіць! Я б яе, родненькую, у вадаправод пусціў бы... піце, людцы!
Гэта, што да відавочных адсылак, але як і ў Фёдара Міхайлавіча ў п'есе Аляксея Ануфрыевіча ёсць і рэмінісцэнцыі на Новы Запавет. Я вам распавяду дзве гісторыі а вы судзіце самі, ды не судзімы будзеце?
Аліна - ёй год дваццаць восем, стройная, прыгожая, усміхаецца рэдка, апранаецца модна і сучасна, з густам. Выхоўвалася ў дзіцячым доме, але паспяхова выйшла замуж за маладога навукоўца і не працавала, а той падштурхнуў яе ў ложак да свайго сябра Гарухіна, а сам пераспаў з яго жонкай, маўляў, што свабода - прыкмета нашага часу. Асцярожна, свінгеры! (16+). Пасля таго, як яна сустрэла пісьменніка яе светапогляд змяніўся: яна сышла ад мужа, уладкавалася працаваць ў дзіцячы садок, а свайго былога і яго сяброў стала лічыць мерцвякамі, якія зразумелі, што сэнс жыцця ў асалодзе, што ў іх азызлі сэрцы і заплылі душы. Нешта я ўсё больш і больш пачаў казаць словамі А. Дударава, таму лепш перайду да цытаты.
А л і н а. Я піла гарэлку, старалася напівацца, не звяртаць ні на што ўвагі, з Гарухіным звязалася... Але... Нічога не атрымалася... І вось месяц назад ехала я ад гэтага тлустага вепра, сябра сям'і, ад Гарухіна... З любоўнага спаткання ехала... Цьфу! Ехала ў электрычцы і плакала... Пусты вагон... Ліхтары мільгаюць, і слёзы... І тут падыходзіць ён... Зірнуў на мяне, нават не сказаў нічога, толькі зірнуў, а мяне нібы гарачай хваляй дабрыні, спагады, жаласці абдало... Дзетдом успомніўся... Была ў нас выхавацелька Лізавета Андрэеўна... Кожную нядзелю па чарзе вадзіла нас да сябе на кватэру... Малочным супам карміла... Тых, хто дрэнна вучыўся, часцей вадзіла... Я з-за гэтага двойкі старалася атрымліваць... Толькі яна так глядзела... Я ад гэтага позірку паднялася і ўсё расказала яму. Усё! І пра цябе, Красоўскі (муж - аўт.), і пра Гарухіна, пра сябе... Доўга расказвала, да самага горада... Ён выслухаў і кажа: ты ж прастытутка! Проста так як быццам сказаў, што ў мяне прыгожыя валасы... Сказаў - і ў вочы глядзіць... Мне адразу лягчэй стала... Менавіта гэта слова мне павінен быў нехта сказаць... Ён сышоў... Я пайшла ўслед
Драгун - танклявы юнак год дваццаці, у абліччы якога ёсць нейкая зацятасць і сканцэнтраваны спакой, апрануты проста, што не адпавядае яго ўзросту. Драгун жыве ў пісьменніка, бо пакінуў бацькоўскі дом. Дарэчы, дзверы ў пісьменніка заўсёды адчынены і нават замка няма. Блудны сын жа, атрымаўшы аплявуху ад мужа Красоўскага, бо той падумаў, што ён палюбоўнік Аліны, нічога не адказаў і прабачыў нахабніка. А ў канцы твора і ўвогуле пазваніў бацьку, каб сказаць, што вернецца.
Д р а г у н. Вы не нукайце! Я ведаю, што ў нас ні за што не садзяць... Было. Ішоў з дня нараджэння. П'яны не быў, але цвярозым таксама... Ну, і бачыў, што адзін даўгавязы падонак б'е дзяўчыну... Падбег, даў па мордзе. Той няўдала ўпаў - сатрасенне! Міліцыя, пратакол... П'яная бойка. Бацьку пазванілі... А той сказаў: судзіце шчанюка! Закон у нас для ўсіх адзін! Дайшло да суда. І вось на судзе гэта дзяўчына бітая заяўляе, што я хуліган, чапляўся да яе на вуліцы з цёмнымі намерамі, а калі жаніх - той хлопец жаніхом аказаўся - хацеў заступіцца, я яго прыбіў. Суддзя пытае: так было?.. А я гляджу ў вочы гэтай нявесце і сам не ведаю, чаму адказваю: так!
Самую ж цікавую гісторыю Андрэя Буслая я вам не раскажу, бо там відавочна паралель з уваскрашэннем, хаця на двары пачатак 80-х гадоў. Гэта тыповы шукшынскі "чудзік", які стаў папулярным вобразам у 70-80-я гг. у савецкай літаратуры.
Вось такое яно Евангелле ад Дударава. Прыемнага чытва!
22 понравилось
