Рецензия на книгу
Пазл
Валер Гапееў
YanZahmyaleuski23 ноября 2019 г.Нуар па-беларуску, альбо роля фаўны ў нашым непрадказальным жыцці…
Так склаліся абставіны, што да мяне рукапіс кнігі “Пазл” трапіў нават раней, чым выйшла папяровая версія, што значна пашырыла мае ўяўленні пра магчымасці сучаснай беларускай літаратуры. І як бы мне не хацелася ўскрыкнуць “зайбоца дварэцкі (клешч)!”, але гутарка зараз не пра гэта, бо па сваёй завядзёнцы я не маю намеру “спойлерыць”, хаця і даволі складана не спасылацца на некаторых асаблівыя “рызынкі” гэтага захапляльнага сюжэту…
Раз-пораз да мяне трапляюць кніжкі, чытаючы якія, я прыходжу ў вялікае хваляванне і ніяк не магу зразумець, чаму на тытульніку стаіць не маё імя. У тым сэнсе, што мне ўяўляецца абсалютная кангруэнтнасць з маім уласным светаадчуваннем. Нешта падобнае робіцца са мной амаль кожны раз, калі да мяне трапляюць кніжкі спадара Валерыя Гапеева, і ў мяне атрымліваецца прабіцца скрозь турботы паўсядзённага жыцця і прачытаць іх. Увогуле гэта вялікая асалода прачытаць маленькі шэдэўр, які не здолеў напісаць сам з-за поўнай адсутнасці таленту, і ўяўляць “вось яно МАЁ”. Сярод тых нешматлікіх твораў спадара Гапеева, якія мне пашчасціла прачытаць, “Пазл” найбольш адпавядае майму ўласнаму ўяўленню, як трэба пісаць на беларускай мове сёння, бо англійскі ці амерыканскі пісьменнік можа пісаць на ўласнай мове пра што заўгодна, а беларускамоўны творца не мае магчымасці выйсці за межы матрыцы беларускай звышзадачы. Пан Гапееў уражвае не толькі сваім фантануючым эратызмам найвышэйшай пробы, але і цалкам згодным з маім разуменнем маёй улюбёнай містычнасці. Такім чынам спалучэнне містычнасці і эратызму нараджае філасофскі кантэкст, які немагчыма зразумець, не валодая генытычнай памяццю аб часах цмокаў.
5306