Міфалогія і беларуская літаратура

Кніга створаная на аснове факультатыўнага школьнага курса “Міфалогія і літаратура”, але з разлікам не толькі на школьнікаў, а і на больш шырокае кола чытачоў — студэнтаў, настаўнікаў, усіх, хто цікавіцца станаўленнем беларускай літаратурнай традыцыі ў яе анталагічна-міфалагічных вытоках. Упершыню канцэптуальна і шматпланава даследуецца праяўленне ў беларускай класічнай літаратуры міфапаэтычнага мыслення як структураўтваральнай і тропаўтваральнай парадыгмы мастацкіх твораў. Метад аўтаркі своеасаб...

Рейтинг LiveLib

2,9

4 оценки

5
50%
4
0%
3
0%
2
0%
1
50%

Ваша оценка

Прочитали 4Хотят прочитать 5

Рецензии

Wild_Iris27 января 2014 г.
Р-р-ра.
Hear me roar.

Цэнтральная ідэя індаеўрапейскай, у тым ліку славянскай, міфалогіі – культ Сонца. Называлася яно па-рознаму: СВАРОГ, ХОРС, РАДЫГОСТ, ЯРЫЛА, ЯРАВІТ. Але самая старажытная назва – РА. Шырокае распаўсюджанне марфемы «ра» ў індаеўрапейскіх мовах – адлюстраванне салярнага міфа. Гэты корань можна лёгка заўважыць у многіх рэкламных тэкстах: «Жадаеце, каб ваш погляд стаў больш выразны? У тры разы больш выразны. Туш з керамідамі...» Або: «Благодаря специальным добавкам, Ариель справится…» Павышанай частотнасцю выкарыстання адзначаны такія словы, як «натуральны», «гарант», «культура», «традыцыя», «красиво», «прекрасно», «рай» («райское наслаждение», «райский аромат»). Старажытная марфема іграе тут ролю дадатковага стымулу.
Ужо адзін такі абзац выдатна паказвае: варта спаліць усе асобнікі гэтай кнігі, а саму аўтарку адправіць на пенсію, забараніць ёй друкавацца і не падпускаць яе да студэнтаў бліжэй чым на кіламетр (пагражаючы пазбаўленнем хіба што незаслужаных ганаровых званняў). На жаль, прапанаванае пакуль застаецца светлай недасяжнай марай.
Можна было б доўга і красамоўна панаракаць на тое, што ў кнізе траўмаваны чытач назірае, апрача іншага, выключна мярзотнае афармленне — бясконцыя прапісныя літары, тлусты шрыфт і падкрэсліванні. Можна было б. Але непрыемны пах ад крывой рэдактуры папросту тоне ў смуродзе, якім патыхае жахлівае цемрашальства зместу.
Чаго ж тут болей?
Я ахвотна прымаю прапановы па найлепшым спосабе знішчэння асобніка, які, о гора, ёсць у мяне на руках.
Читать далее
13
369
Rayne15 августа 2013 г.
Чалавек уключаны ў агульны кругазварот, не стаіць над прыродай, а жыве суладна з ёю. Мы намнога больш залежым ад прыроды, ад Космасу, чым уяўляем. Мы знішчаем, падаўляем прыроду, а нашы ж продкі мудра да яе прыстасоўваліся і ўнутры яе гарманічна існавалі, пра што і сведчыць міфалогія.

Гэта кніга – адна з тых, што няхай не перавярнула, але змяніла маё светаўспрыманне. Столькі галоўных момантаў уключана ў гэту працу, настолькі простай мовай выкладзены матэрыял, што лепшага знайсці вельмі складана. Кніга падзяляецца на тры галоўныя часткі. У першай выкладаецца сэнс міфалогіі, яе сувязь з культурай, праекцыі на вераванні і светаўспрыманне старажытнай эпохі. Другая частка прысвечана сувязі міфалогіі з літаратурай старажытных цывілізацый. Трэццяя – апавядае пра міфалагічную свядомасць ў творах беларускіх пісьменнікаў.
Аўтар надае ўвагу самой сутнасці міфалогіі, яе ролі ў свеце і жыцці чалавека.

Разам з уяўленнем, што зорка ззяе на небе, пакуль працягваецца жыццё чалавека, і патухае з яго смерцю, бытавала і іншае, паводле якога душа ў выглядзе палымянай зоркі падае з неба і пасяляецца ў дзіцяці ў момант яго зачацця ці нараджэння, а пасля смерці чалавека вяртаецца на неба. У любым выпадку душа – зорка, значыць, з ёю звязана ўсё самае прыгожае, высокае, духаўнае, светлае ў чалавеку.

У дадзенай працы прысутнічаюць спасылкі не толькі на аўтараў беларускай і рускай культуры, але і на замежных пісьменнікаў і даследчыкаў, і гэта робіць кнігу вельмі ёмістай і карыснай. У канцы прыведзены багаты спіс літаратуры.
Шкада, што зараз не шматлікія цікавяцца міфалогіяй, але яшчэ больш непрыемна тое, што многія лічаць яе толькі выдумкай. Само слова "міф" азначае "слова", "паданне", яго функцыяй з'яўляецца перадача ведаў. Мне хочацца верыць, што хутка чалавецтва зверне позірк на сваё мінулае, каб зразумець тую праўду, што захоўваюць у сабе стагоддзі, і тады яно акунецца ў свет міфалогіі і спазнае ўсю глыбіню яе мудрасці.
Читать далее
6
60
elefant20 сентября 2013 г.
Довольно интересное исследование феномена мифологии, которое мне доводилось когда-либо читать. Написано простым и доступным языком, иногда даже совсем лёгким – это и понятно, ведь книга адресована юным школьникам и предназначена для изучения на факультативном занятии по отечественной (белорусской) литературе.

Автор Татьяна Шамякина, личность, которая не нуждается в представлении в среде отечественных литературоведов. Дочь известного горячо любимого мною писателя Ивана Шамякина не пошла по писательской стезе, зато стала вдумчивым и весьма талантливым критиком и литературоведом. Она очень много сделала для увековечения памяти своего отца: после его смерти в 2004-ом выпустила его дневники и воспоминания (больше года они выходили в журнале «Полымя»), переиздала многотомные сочинения и т.д. Доктор филологических наук, профессор, зав. кафедрой белорусской литературы и культуры БГУ – Татьяна Шамякина является членом Союза писателей Беларуси. Критик, литературовед, публицист, мемуарист, эссеист. Имеет около 400 публикаций самых разных жанров. Перевела на русский язык более 10 романов и повестей своего отца. Автор учебников для базовой школы и вуза, имеет около десяти монографий и научно-популярных книг.
Интересно, что автор книги с лёгкостью развеивает крепко устоявшееся в нашей среде убеждение о мифе, как о некоем неестественном, ложном убеждении, не имеющем ничего общего с реальностью. Вы хотите узнать почему миф о всемирном Потопе практически в одно время возник в Шумерском, древнеиндийском и иудейском сказаниях? Откуда пошёл китайский менталитет и почему смерти в древние времена придавали совершенно иное значение? Какова роль магии и почему мотивы мифологии популярны и сегодня? Тогда это книга для вас. Книга весьма полезна и тем, что позволяет нам хоть и не в большом объёме (всего на 60 страницах) совершить экскурс в мифологическую литературу различных эпох и стран: древних цивилизаций Шумера, Египта, Индии, Греции и Рима, раскроет перед нами страницы Библии. Этого как раз достаточно, на мой взгляд, для первого ознакомления. Столько же места отводится и для обзора белорусской литературы, а мотивы мифологии там присутствовали уже в «Житии преподобной Ефросиньи Полоцкой» - вплоть до последних романов современных писателей, будь то Ольга Ипатова («Вещун Гедимина»), или Алексея Наварича («Литовский волк»).
Читать далее
5
134