Рецензия на книгу

• 

  Krysty-Krysty29 октября 2017 г.

  Як заўсёды з кнігамі Рублеўскай, уражанні ў мяне супярэчлівыя. Цікавая тэма, непаганы сюжэт, дый напісана няблага, неаднастайныя персанажы (хаця тры хлапцы ў масоўцы адрозніваюцца надта слаба і ролі амаль не выконваюць). Я нават захаплялася аповедам, суперажывала, спяшалася даведацца, што далей... а потым нешта зноў выбівала з тэксту і прымушала скептычна крывіцца. Уражанне ці то дзяціннасці, наіўнасці напісання некаторых эпізодаў (пры цалкам недзіцячым аповедзе), ці то пэўнай скаванасці, змушанасці пісьма.

  Усё-такі кніга моцная, найперш тэмай. Нашы сучаснікі, моладзь (ну проста гарадскія эльфы) гуляюць у Альбарутэнію. Яны знаходзяць дзірку ў мінулае, у 1930-я гады, і пражываюць хвіліны жыццяў, дакладней, смерцяў беларускіх інтэлігентаў . Спачатку чытач асацыюе сябе з сучаснікам (што нескладана), потым - перажывае апошнія хвіліны ў целе рэпрэсаванага. Гэта сапраўды моцна (і вельмі выхаваўча), і я разумею, чаму аўтарка называе гэтую кнігу самай цяжкой і вымотвальнай для сябе.

  Аднаго асуджанага выпадкова выцягваюць у наш час. І вось гэта сапраўды яркі ход, ёсць некалькі (на жаль, мала) бліскучых эпізодаў - спазнаванне будучыні чалавекам, асуджаным на смерць, гатовым у любую хвіліну вярнуцца ў сваю вязніцу. Герой Скаловіч проста нерэальна трагічна-фантасмагарычны. Ну, вядома, вобраз брутальнага хіміка-нос-горбінкай, ці то здрадніка, ці то героя, жыве ў сэрцы кожнай постпотэраўскай лэдзі любога веку. Хто асудзіць за яго Рублеўскую, хай ніколі не пачуе слова "заўсёды".

  У сутнасці кніга складаецца з мноства падгісторый сучаснікаў, гістарычных рэальных ці прыдуманых дзеячаў, успамінаў і аповедаў. Чытаецца нязмушана, хоць скразная сюжэтная лінія праз гэта атрымліваецца менш выяўнай. Нешта чым далей, тым больш я пачынаю цаніць стары добры лінейны аповед.

  Зашмат інфармацыі, як пра рэпрэсаваных асобаў (ледзь не з цытацыяй энцыклапедый), так і пра ўсялякія-ўсялякія розныя рэчы: зашмат даведачных звестак, імёнаў, датаў, пэўных натацый, доўгіх разваг і маналогаў у недарэчных для герояў сітуацыях. Гэта напружвае і выглядае ненатуральным. Не люблю, калі аўтар прымае чытача за дурня і ўсё яму разжоўвае. У наш век вікіпедыі не выпадае хваліцца эрудыцыяй.

  Калі пафас у такой трагічнай тэме можна дараваць, то сентыментальнасць б'е цераз край. Так, часам эмоцыі адгукаюцца, але ўсё-такі - цераз край.

  Раздражнялі і памылкі, так думаю, карэктара: спрэс прыстаўны галосны пасля галосных (ігруша, іртуць, іржа...), ігнараванне традыцыйнага націску на канчатак дзеясловаў кшталту ідзяце, несяце, ну, і так, дробязі.

  Прыдзірацца ёсць да чаго. Аднак кнігу буду раіць. Менавіта праз простасць, даступнасць напісання, інфармацыйнасць, важнасць тэмы і эмацыйны спосаб яе раскрыцця.

  Перевод на русский язык

  Здесь...

  Как всегда с книгами Рублевской, впечатления у меня противоречивые. Интересная тема, непоганый сюжет, да и написано неплохо, неоднородные персонажи (хотя три парня в массовке отличаются очень слабо и роли почти не играют). Я даже увлекалась рассказом, сопереживала, спешила узнать, что дальше... а потом что-то снова выбивало и заставляло скептически кривиться. Впечатление то ли детскости, наивности написания некоторых эпизодов (при полностью недетском повествовании), то ли определенной скованности письма.

  Все-таки книга сильная, прежде всего темой. Наши современники, молодежь (ну просто городские эльфы) играют в Альбарутению (Беларусь, если кто не в теме). Они находят дыру в прошлое и проживают минуты жизней, точнее, смертей белорусских интеллигентов в 1930-е годы. Сначала читатель ассоциирует себя с современником (что несложно), потом - переживает последние минуты в теле репрессированного. Это действительно сильно (и очень воспитательно), и я понимаю, почему авторка называет эту книгу самой тяжелой и изматывающей для себя.

  Одного осужденного случайно вытаскивают в наше время. И вот это действительно яркий ход, есть несколько (к сожалению, мало) блестящих эпизодов - узнавание будущего человеком, осужденным на смерть, готовым в любую минуту вернуться в свою темницу. Герой Скалович просто нереально трагически-фантасмагорический. Ну, конечно, образ брутального химика-нос-горбинкой, то ли предателя, то ли героя, живет в сердце каждой постпоттеровской леди любого возраста. Кто осудит за него Рублевскую, пусть никогда не услышит слово "всегда".

  По сути книга состоит из множества подисторий современников, исторических реальных или придуманных деятелей, воспоминаний и рассказов. Читается непринужденно, хотя сквозная сюжетная линия получается менее выраженной. Что-то чем дальше, тем больше я начинаю ценить старое доброе линейное повествование.

  Слишком много информации, как о репрессированных (чуть ли не с цитацией энциклопедий), так и о всяких-всяких разных вещах: слишком много справочных сведений, имен, дат, каких-то нотаций, долгих рассуждений и монологов в нелепых для героев ситуациях. Это напрягает и выглядит неестественно. Не люблю, когда автор принимает читателя за дурака и все ему разжевывает. В наш век википедии не приходится хвастаться эрудицией.

  Если пафос в такой трагической теме можно простить, то сентиментальность бьет через край. Да, иногда цепляет, но все-таки - через край.

  Придраться есть к чему. Однако книгу буду советовать. Именно из-за простоты, доступности написания, информативности, важности тему и эмоционального способа ее раскрытия.

  15

  527